Fujitsu · Blog ·
Vakum neden atlanmamalı? Hatta kalan nemin uzun vadeli bedeli
Montajda atlanan bu adımın belirtisi hemen çıkmaz. Cihaz bir sezon çalışır, sonra performans düşer ve arızalar tekrarlar.
Yazan: İzmir'in Servisi Saha Ekibi — İzmir'de 17 yıllık servis deneyiminden.
Kısa cevap: Vakum, devredeki nem ve havanın alınmasıdır. Atlandığında etkisi ilk günlerde görünmez ama yıllar içinde kompresör ve akışkanı bozar.
Klima montajının en çok atlanan adımı vakum. Sebebi basit: zaman alır, ekipman ister ve atlandığında cihaz yine çalışır. Müşteri montajın hemen ardından cihazı çalıştırır, soğuk hava gelir ve her şey yolunda görünür. Sorun aylar, bazen bir sezon sonra ortaya çıkar.
Vakumun ne işe yaradığını anlatalım. İç ve dış ünite arasına çekilen bakır hat, montaj sırasında içinde hava ve havadaki nemle birlikte bulunur. Sistem devreye alınmadan önce bu hava ve nem bir vakum pompasıyla çekilmelidir. Ancak o zaman hatta yalnızca soğutucu akışkan kalır.
Vakum yapılmadığında ya da yeterli süre uygulanmadığında sistemde nem kalır. Bu nem iki yoldan zarar verir. Birincisi fiziksel: genleşme bölgesinde, yani akışkanın basıncının düştüğü ve soğuduğu noktada, nem donarak akışı kısıtlar. Belirti aralıklı performans kaybıdır ve teşhisi zordur çünkü cihaz bazen normal çalışır.
İkincisi kimyasal ve daha sinsi: nem, soğutucu akışkan ve kompresör yağıyla tepkimeye girerek asidik bileşikler oluşturur. Bu bileşikler zamanla yağın yağlama özelliğini bozar ve kompresörün iç parçalarını yıpratır. Sonuç yıllar sonra ortaya çıkan ve cihazın en pahalı parçasını ilgilendiren bir arıza olur.
Bu gecikme yüzünden kimse arıza ile montaj arasında bağ kurmaz. Cihaz üç yıl sorunsuz çalışmış, sonra bozulmuştur; akla montaj gelmez. Bizim işimiz o bağı ölçümle ve gözlemle göstermek. Ölçüm sonucunu yazılı bırakıyoruz; kurulumu yapan tarafla görüşmek isterseniz elinizde bir bulgu oluyor.
Nem devrede ne yapıyor?
Soğutucu akışkan ve kompresör yağı nemle iyi geçinmiyor. Devrede kalan su, yağın özelliklerini değiştiriyor ve zamanla asidik bileşenler oluşturuyor.
Bu bileşenler kompresörün iç yüzeylerini ve sargı yalıtımını etkiliyor. Sonuç, yıllar sonra ortaya çıkan ve sebebi anlaşılamayan bir kompresör arızası oluyor.
Hava ve basınç
Devrede kalan hava yoğuşmayan bir gaz gibi davranıyor ve basma basıncını yükseltiyor. Cihaz aynı soğutmayı üretmek için daha çok enerji harcıyor.
Vakum işlemi doğru yapıldığında bu iki sorun da baştan ortadan kalkıyor. İşlem sırasında ulaşılan değerin kayıt altına alınması, sonraki yıllarda tartışma bırakmıyor.
Vakumun kanıtı da ölçülebilirdir: işlem sonunda ulaşılan değer ve bekleme süresince sabit kalması kayda yazılır. Kurulum yaptırırken bu iki sayıyı isteyin — yazılamayan vakum, yapılmamış vakumdur ve bedelini yıllar sonra kompresör öder.
Bu yazıyla ilgili sık sorulanlar
Vakum gerçekten şart mı?
Şart. Devrede kalan nem ve hava yıllar içinde kompresöre zarar veriyor.
Vakum yapıldığını nasıl anlarım?
Devreye alma kaydında ulaşılan değer yazılı olmalı.
Atlanmışsa sonradan yapılabilir mi?
Yapılabiliyor ama sistemin boşaltılıp yeniden şarj edilmesi gerekiyor.
Cihazım yıllardır vakumsuz çalışıyorsa artık geç mi?
Geç değil: sistemin bugünkü durumu ölçülür — basınçlar, aşırı ısınma ve nem göstergesi birlikte okunur. Bulgular sınırdaysa akışkanın yenilenip sistemin vakumlanması hâlâ kazanç sağlar; kompresör yorgunluğu başladıysa bu da erken görülmüş olur. Ölçümsüz beklemek tek yanlış seçenek.
Fujitsu cihazınızda benzer bir sorun mu var? İzmir'in 30 ilçesinde yerinde bakıyoruz — telefonda çözülebilen çağrıdan ücret almıyoruz.